Diabetes bij ouderen: symptomen en behandeling

Wat is diabetes?

Vind een Rusthuis in België

Diabetes is een chronische aandoening waarbij het lichaam de bloedsuikerspiegel niet goed regelt. Dat komt doordat er onvoldoende insuline wordt aangemaakt of doordat de insuline niet goed werkt.

Insuline is een hormoon dat glucose (suiker) uit het bloed naar de cellen transporteert. Wanneer dit proces verstoord is, blijft glucose in het bloed circuleren. Dit leidt tot hyperglykemie (een te hoge bloedsuikerspiegel).

Op lange termijn kan een verhoogde bloedsuiker ernstige complicaties veroorzaken aan:

• Ogen

• Nieren

• Zenuwen

• Hart en bloedvaten

Hoewel diabetes niet te genezen is, kan de ziekte wél goed onder controle gehouden worden met medicatie, opvolging en een aangepaste levensstijl.

Gids van woonzorgcentra in Vlaanderen

Verschil tussen diabetes type 1 en type 2

Diabetes type 1

Type 1 is een auto-immuunziekte waarbij de alvleesklier geen insuline meer produceert. Deze vorm komt vooral voor bij jongeren en vertegenwoordigt ongeveer 10% van alle gevallen. Patiënten zijn levenslang afhankelijk van insuline-injecties of een insulinepomp.

Diabetes type 2

Type 2 komt in ongeveer 90% van de gevallen voor. Hierbij reageert het lichaam onvoldoende op insuline (insulineresistentie) of wordt er te weinig insuline geproduceerd.

Deze vorm komt vooral voor bij personen ouder dan 40 jaar en is sterk gerelateerd aan levensstijl.

Wat zijn de oorzaken van diabetes?

Diabetes ontstaat meestal door een combinatie van factoren:

• Erfelijke aanleg en familiegeschiedenis

• Leeftijd

• Overgewicht en obesitas

• Gebrek aan lichaamsbeweging

• Ongezonde voedingsgewoonten

• Chronische stress

• Sociaal-economische factoren

Vooral bij type 2 speelt levensstijl een belangrijke rol. Een zittende levensstijl en overmatige suiker- en vetinname verhogen het risico aanzienlijk.

Diabetes bij ouderen

De gemiddelde leeftijd van mensen met diabetes ligt rond 65 jaar. Een aanzienlijk deel van de patiënten is 75 jaar of ouder.

Bij ouderen kan diabetes moeilijker worden herkend, omdat symptomen soms worden toegeschreven aan normale veroudering. Toch is een vroege diagnose cruciaal om complicaties te voorkomen.

Senioren hebben vaak:

• Minder lichaamsbeweging

• Snellere gewichtstoename

• Meer onderliggende aandoeningen

Daarom is het belangrijk om:

• Regelmatig de bloedsuiker te laten controleren

• Gezonde en evenwichtige maaltijden te eten

• Dagelijks te bewegen

• Stress te beperken

Hoe herkent u de symptomen van diabetes?

De klachten ontwikkelen zich vaak geleidelijk. Typische symptomen zijn:

• Vermoeidheid en slaperigheid

• Overmatige dorst

• Frequent urineren

• Onverklaarbaar gewichtsverlies

• Wazig zicht

• Trage wondgenezing

• Tintelingen in handen en voeten

Alleen een bloedtest kan de diagnose bevestigen. Daarbij wordt meestal het geglyceerd hemoglobine (HbA1c) gemeten. Deze waarde geeft de gemiddelde bloedsuikerspiegel van de afgelopen drie maanden weer.

Hoe wordt diabetes type 2 behandeld?

De behandeling hangt af van de HbA1c-waarde.

• Bij prediabetes (licht verhoogde waarden) kan gewichtsverlies, gezonde voeding en beweging voldoende zijn.

• Bij hogere waarden wordt meestal orale medicatie voorgeschreven.

• In ernstigere gevallen kan insuline nodig zijn.

Een HbA1c-waarde van 6,5% of hoger wijst doorgaans op diabetes.

Regelmatige opvolging door de huisarts is essentieel.

Nieuwe wetenschappelijke ontwikkelingen

Diabetes opsporen via oogonderzoek

Onderzoek suggereert dat veranderingen in de ooglens vroege tekenen van diabetes kunnen tonen. Stoffen die ontstaan bij chronische hyperglykemie (AGE’s) zouden via gespecialiseerde oogscans opgespoord kunnen worden. Verdere studies moeten deze methode nog bevestigen.

Een capsule als alternatief voor insuline-injecties?

Onderzoekers van het Massachusetts Institute of Technology ontwikkelden een experimentele capsule die insuline via een micronaald in het maagslijmvlies afgeeft.

De capsule is geïnspireerd op de vorm van het schild van de Afrikaanse schildpad, waardoor ze zichzelf correct positioneert in de maag.

Hoewel dit onderzoek veelbelovend is, moet de veiligheid bij mensen nog uitgebreid worden onderzocht.

Veelgestelde vragen over diabetes bij ouderen

Is diabetes bij ouderen gevaarlijker?

Diabetes kan bij ouderen sneller tot complicaties leiden, vooral wanneer andere aandoeningen aanwezig zijn. Vroege diagnose en opvolging zijn daarom cruciaal.

Wat is een normale HbA1c-waarde?

Bij niet-diabetici ligt de waarde meestal onder 5,7%. Vanaf 6,5% spreekt men doorgaans van diabetes.

Kan diabetes type 2 omgekeerd worden?

In sommige gevallen kan prediabetes of vroege type 2 diabetes sterk verbeteren door gewichtsverlies, gezonde voeding en beweging.

Hoe vaak moet een senior zijn bloedsuiker laten controleren?

Minstens jaarlijks, of vaker bij verhoogd risico of bestaande diabetes.

Wat zijn de belangrijkste complicaties?

Langdurige hyperglykemie kan schade veroorzaken aan hart, bloedvaten, nieren, ogen en zenuwen.

Ondersteuning nodig?

Diabetes kan de zelfstandigheid beïnvloeden, zeker wanneer complicaties optreden of mobiliteit vermindert.

Zoekt u een assistentiewoning, woonzorgcentrum of dagopvang in Vlaanderen?

De adviseurs van Rusthuizen Plus begeleiden u volledig gratis bij het vinden van een geschikte oplossing.

Zoek een woonzorgcentrum per stad